El Pinche Holandés

Na drugs, het witwassen van zwart geld, handel in onroerend goed, ontvoeringen, afpersingen en het voeren van een regelrechte oorlog met elkaar en het leger hebben de kartels zich in Mexico sinds enige tijd op olie gericht. Het legt ze op zijn zachtst gezegd geen windeieren.

door Jan-Albert Hootsen

Eigenlijk kun je de kartels in Mexico geen drugsbendes meer noemen. Ook ‘criminele organisatie’ dekt de lading niet. Beter is het te spreken van criminele multinationals. Ga maar na: de kartels beschikken over verschillende divisies (productie, distributie, boekhouding, onroerend goed, transport en logistiek, moordcommando’s), eigen research and development afdelingen, een strakke hiërarchie, een zuiver commercieel doel en een zeer gediversificeerde bedrijfsstructuur. En ze opereren in Centraal-Amerika, het Caraïbisch gebied, Colombia, de VS en Europa. Met een beetje wrange humor zou je ze de criminele broertjes van General Electric kunnen noemen: ze produceren en distribueren een breed scala aan producten (behalve vele soorten drugs ook wapens, financiële diensten), beschikken over assemblage- en dochterbedrijven (moordcommando’s, transportonderdelen, lobbyclubs, onroerend goeddivisies) en ontwikkelen hun eigen vervoermiddelen (duikboten). 

Raffinaderij van Pemex

Miljardenwinst

Inmiddels blijken ze ook een bloeiende petroleumdivisie te hebben, zo meldt El Universal. Want wat blijkt? De nationale oliemaatschappij van Mexico, Pemex, die al 14 jaar met zware verliezen draait en steeds meer in de problemen geraakt, verliest op grote schaal olie aan de kartels. Door het beroven van tankwagens, het illegaal aftappen van pijpleidingen en het illegaal raffineren van gestolen ruwe olie loopt Pemex jaarlijks zo’n 100 miljard pesos (iets meer dan 5 miljard euro) mis. Op een jaarijks verlies van ruim 200 miljard pesos is dat nogal wat. Nog ernstiger is dat het hier gaat om gemeenschapsgeld, want Pemex is 100% staatseigendom – de beslissingen over de bedrijfsvoering worden genomen in het parlement, en de opbrengst vloeit direct naar de staatskas.

Pemex komt daardoor nog meer in de problemen dan het al is. Zo meldt een hoge functionaris van de oliemaatschappij in El Universal dat de door de kartels geroofde olie een vijfde deel van de buitenlandse inkopen van Pemex waard is. De kartels kunnen vrijuit opereren; in een enorm land als Mexico is de olie-infrastructuur gigantisch. Pemex haalt olie en gas uit de bodem in onder andere de deelstaat Tabasco, en door middel van booreilanden in de Golf van Mexico.

Gevolgen van lekgestoken pijpleiding in Tabasco

Transportoperatie 

Het is niet bekend wat de kartels met de olie doen, maar het ligt voor de hand dat ze in ieder geval een deel ervan gebruiken om hun omvangrijke transportoperatie draaiende te houden. Met duizende auto’s, vrachtwagens, motoren en bussen, tientallen schepen en duikboten en een hele vloot aan grotere en kleinere vliegtuigen zullen weinig reguliere bedrijven kunnen tippen aan het materieel van de drugsbaronnen.